Yπογράφει ο Φυσικοθεραπευτής Χαράλαμπος Τιγγινάγκας (Προϊστάμενος του τμήματος φυσικοθεραπείας του νοσοκομείου Aγιος Σάββας)
Με τον όρο αυτό εννοούμε πόνο στην περιοχή τού αυχένα ή πόνο που ακτινοβολεί στην πλάτη ανάμεσα στις ωμοπλάτες, τους ώμους, τα χέρια ή ακόμη και έως τα δάκτυλα των χεριών. O πόνος μπορεί να είναι οξύς ή χρόνιος.
Αιτίες:
Oλοι μπορούμε να πάθουμε Αυχενικό Σύνδρομο. Στατιστικά τα 2/3 των ενηλίκων κάποια στιγμή θα παρουσιάσουν κάποιας μορφής πρόβλημα στην περιοχή του αυχένα, ενώ σε έναν στους έξι το πρόβλημα θα είναι ο χρόνιος πόνος. Αυτό συμβαίνει γιατί αυτή η περιοχή της σπονδυλικής στήλης επιτρέπει μεγάλου εύρους κινήσεις, άρα είναι επιρρεπής σε απευθείας τραυματισμούς, όπως στην περίπτωση απότομης ή βίαιης κίνησης λόγω τροχαίου ατυχήματος, αλλά και από παρατεταμένη κακή στάση κατά τη διάρκεια της εργασίας ή της ψυχαγωγίας, με αποτέλεσμα συνεχή τάση στους μύες και τους συνδέσμους της περιοχής. Τότε προκαλείται μυϊκός σπασμός, που σε αρκετές περιπτώσεις συνοδεύεται από μικροτραυματισμό των μυών και των συνδέσμων της περιοχής με ταυτόχρονη αλλαγή στη διάταξη του σκελετού. Σε αυτήν την περίπτωση έχουμε μια μυοσκελετική δυσλειτουργία. Τα συμπτώματα είναι πόνος και περιορισμός της κίνησης. Συνήθως ο πόνος υποχωρεί με την ξεκούραση. Μέσω αυτού του μηχανισμού δημιουργούνται επίσης τα Μυϊκά Σημεία Πυροδότησης του Πόνου ή Trigger Points.
Πρόκειται για μικρά υπερευαίσθητα σημεία μέσα στους μύες, που προβάλλουν πόνο σε περιοχές του σώματος απομακρυσμένες από αυτά, ακολουθώντας κάποια συγκεκριμένα μοτίβα.
Τα προηγούμενα αν δεν αντιμετωπισθούν ικανοποιητικά, μπορεί να οδηγήσουν σε τραυματισμό και φλεγμονή των νεύρων της περιοχής ή ακόμα σε Κήλη Μεσοσπονδυλίου Δίσκου. Τότε προκαλείται πόνος που ακτινοβολεί στην περιοχή του σώματος που αντιστοιχεί στο συγκεκριμένο νεύρο. Προκαλούνται αισθητικές διαταραχές όπως καυσαλγία, μούδιασμα, βελόνιασμα, κ.λ.π. Η συνέχιση ακόμα περισσότερο αυτής της δυσλειτουργίας, οδηγεί πλέον σε μη αναστρέψιμες βλάβες, δηλαδή, σε εκφυλιστικές αλλοιώσεις των σπονδύλων της περιοχής (οστεοαρθρίτιδα). Αυτή προκύπτει από τη φθορά του χόνδρου των αρθρώσεων, λόγω της ασυμμετρίας του καταμερισμού των φορτίων που δέχεται η περιοχή. Προκαλείται στένωση των μεσοσπονδυλίων διαστημάτων, περιορισμός της κινητικότητας και χρόνιος πόνος.
Αντιμετώπιση:
Το πρώτο βήμα είναι η αναγνώριση και αξιολόγηση του μεγέθους του προβλήματος. Αυτό επιτυγχάνεται με τη συνεργασία του θεράποντος ιατρού και του φυσικοθεραπευτή, μέσω της φυσικής εξέτασης, διάφορων απεικονιστικών μεθόδων όπως είναι η ακτινογραφία (X-RAY), η Μαγνητική Τομογραφία (MRI), η Αξονική Τομογραφία (CT-SCAN), άλλων ειδικών tests κ.λ.π.
Θεραπεία:
Η θεραπεία συνήθως είναι μια επίπονη προσπάθεια που περιλαμβάνει: Μείωση των δραστηριοτήτων του ασθενή, αλλά όχι ακινητοποίηση. Αντιφλεγμονώδη και μυοχαλαρωτικά φάρμακα. Ειδικά σχεδιασμένο πρόγραμμα φυσικοθεραπείας με Laser ή Ιοντοφόρεση (διαδερμική χορήγηση αντιφλεγμονώδους φάρμακου, με τη χρήση γαλβανικού ρεύματος, απευθείας στη νευρική ρίζα που έχει τη φλεγμονή), ηλεκτροθεραπεία, θεραπευτικό υπέρηχο και τεχνικές Manual Therapy. Η θεραπεία χωρίζεται σε τρεις βασικές φάσεις :
Ανακούφιση:
Η πρώτη φάση της θεραπείας έχει σχεδιαστεί για να περιορίσει ή να εκμηδενίσει τη σοβαρότητα της ενόχλησης, σταθεροποιώντας την κατάσταση όσο το δυνατόν πιο σύντομα. Η συχνότητα της θεραπείας είναι καθημερινή.
Αποκατάσταση:
Oι σκοποί αυτής της φάσης είναι να ισχυροποιηθεί το μυϊκό σύστημα, να βελτιωθεί η λειτουργικότητα της σπονδυλικής στήλης και να ολοκληρωθεί η επούλωση των τραυματισμένων ιστών.
Συνεχίζεται η εφαρμογή θεραπευτικών μέσων με μηχανήματα. Η συχνότητα της θεραπείας μπορεί να γίνει τρεις φορές την βδομάδα. Oλοκληρώνεται με ασκήσεις στο σπίτι, οδηγίες διατροφής και προσπάθεια τροποποίησης των καθημερινών ασχολιών σύμφωνα με τις ανάγκες της σπονδυλικής στήλης.
Διατήρηση-πρόληψη:
Η τρίτη και τελική φάση είναι σχεδιασμένη για να βελτιώσει την υγεία και τη λειτουργικότητα της σπονδυλικής στήλης, προφυλάσσοντας από το μηχανισμό που προκάλεσε τον αρχικό τραυματισμό. Η συχνότητα της θεραπείας καθορίζεται από τον θεραπευτή.
Τεχνική "Manual Therapy":
Η τεχνική “Manual Therapy”, είναι η θεραπευτική προσέγγιση όπου ο θεραπευτής με τη χρησιμοποίηση των χεριών του προσπαθεί να εντοπίσει, να αναγνωρίσει και τελικά χρησιμοποιώντας ήπιους χειρισμούς να αποκαταστήσει τις πάσχουσες περιοχές του σώματος. Θεωρούμε το σώμα του ασθενή σαν ένα ενιαίο σύνολο με ψυχο-σωματική διάσταση. Αυτή ακριβώς η μεθοδολογία της, την κατατάσσει στις πλέον ασφαλείς θεραπευτικές μεθόδους με σχεδόν ανύπαρκτες επιπλοκές.
Μέσα από τη λεπτομερή αξιολόγηση του μυοσκελετικού και νευρικού συστήματος, οι πάσχουσες περιοχές μπορούν να αναγνωρισθούν και να αποκατασταθούν πριν προκαλέσουν μεγαλύτερο πρόβλημα. Αν μία δυσλειτουργία υπάρχει για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα, μπορεί να οδηγήσει σε μη αναστρέψιμες καταστάσεις, όπως για παράδειγμα είναι ο χρόνιος πόνος και οι εκφυλιστικές αλλοιώσεις.
Η φιλοσοφία της τεχνικής βασίζεται στη διαπίστωση ότι η μορφή του σώματος εκφράζεται από τη λειτουργικότητά του. Κακή στάση, επαναλαμβανόμενη κουραστική εργασία, ατυχήματα, κακό μυϊκό σύστημα, κ.α. μπορεί να προκαλέσουν αλλαγές στη διάταξη του σκελετού και κατά συνέπεια διαταραχή της δυναμικής ισορροπίας του σώματος.
Μέσω της τεχνικής “Manual Therapy” χρησιμοποιώντας ήπιους χειρισμούς, εργαζόμαστε να αποκαταστήσουμε τη λειτουργικότητα της περιοχής επαναφέροντας όσο το δυνατόν περισσότερο τη σωστή ανατομική διάταξη του σκελετού. Εκπαιδεύουμε τον ασθενή να χρησιμοποιεί σωστά το σώμα του, ενώ τέλος γίνεται εκμάθηση ενός ατομικού προγράμματος ασκήσεων με σκοπό την ισχυροποίηση του μυϊκού συστήματος, ώστε να αποκτήσει τον έλεγχο του προβλήματος (αυτοέλεγχος). Μετά από κάθε συνεδρία εκτιμούμε τα αποτελέσματα της θεραπείας και ανάλογα καθορίζουμε τη θεραπευτική μας παρέμβαση.
(Πηγή: HAIR&Style, Τεύχος 39)




